ME, MY iPOD & MYSELF

iPod

De iPod is de mooiste uitvinding van de laatste 50 jaar. Toen ik een jaar of 18 was en nog in Ede woonde, kreeg ik een pick-up. Of een platenspeler, als je dat liever hoort. In ieder geval kon ik er 33 toeren platen op spelen, oftewel langspeelplaten, oftewel LP’s, en ook singletjes van 45 toeren. Ik had een paar LP’s, klassieke muziek. Die kan ik nu nog maat voor maat meefluiten, dus niet alleen in het vinyl gegrift maar ook in mijn geheugen. De Symphonie Fantastique van Berlioz, de Pastorale van Beethoven, Ravels Concerto pour la main gauche. In 1965 verhuisde ik van Ede naar Amsterdam om daar ook eens de bloemetjes buiten te zetten en als er tijd over was psychologie te studeren. De pick-up ging mee. Voor platen moest je toen in de Utrechtsestraat zijn, bij Concerto. Daar hadden ze bijna alles, ook veel importplaten. De meest vreemde types stonden daar te sneupen (Harlings woord!) in de platenbakken. En ik ook dus. Ik was toen behalve klassiekemuziekliefhebber ook nogal van de jazz. Platen met prachtige hoezen. John Coltrane, Eric Dolphy, Sonny Rollins, Charles Mingus, Miles Davis, dat soort werk. Achteraf gezien dé grote namen van de jazzrevolutie van de jaren 50 en 60. Aan pop deed ik toen nog niet zo. Wel had ik enkele platen van jazzy singers en crooners. Mijn favoriet was Ella Fitzgerald sings songs from the soundtrack of Let no man write my epitaph, een tamelijk lange titel, zelfs voor die tijd, de CD heette later Intimate Ella. Zoals de CD-titel al suggereert zijn het sober gehouden liedjes met vaak alleen pianobegeleiding. Als ik ’s morgens in mijn kamer aan de Overtoom kwam, was het eerste wat ik deed koffiedrinken met Ella. Vooral het nummer Black Coffee beviel me zeer.

ellaMijn kamer aan de Overtoom werd opgezegd en ik verhuisde in 1967 weer terug naar Ede. Gestopt met psychologie en begonnen met M.O.-Nederlands. Ik ging met mijn pick-upje weer naar de Graaf Bentincklaan bij mijn ouders wonen. Maar niet voor lang, want ik had inmiddels in Utrecht een niet onleuk meisje leren kennen, met wie ik zo snel als dat kon ging trouwen. Zo snel dat velen dachten dat het een moetje was. Wat het ook was, maar van een andere soort. We gingen wonen aan de Amsterdamseweg 28 langs de spoorlijn Ede – Amersfoort. In een soort doorgangshuis, ik sprak later mensen die er ook hadden gewoond. Nu is het afgebroken. Wij woonden links beneden aan de spoorwegkant voor 120 gulden per maand. De hoekkamer had openslaande deuren naar een klein terrasje waar ik vaak zat en de langskomende treinen telde. IMG_0221Anneke verdiende de kost in Wageningen. Ik werd geacht te studeren, één keer per week moest ik naar Amsterdam. Van het geld dat we voor ons trouwen kregen, kochten we een alles-in-één grammofoon, dus annex versterker, annex speakers. Een mooier en voller geluid, maar echt hi-fi was het niet, stereo was toen nog geen standaard. Ik kocht wel eens een plaat, niet zoveel. De jaren 60 waren eindelijk ten volle uitgebroken en popmuziek werd mainstream, zelfs in Ede. In Engeland (Liverpool, Londen) werd ieder dag een nieuw bandje opgericht.

We woonden ruim een half jaar aan de Amsterdamseweg. Ik haalde mijn diploma Nederlands MO-A en kreeg een baan in Harlingen aan een mavo. En een daarbij horend, echt huis aan de Troelstrastraat in de wijk Oosterpark. Voor 88 gulden per maand, dus ik hield geld over om platen te kopen. Wat ik ruimschoots deed, de popmuziek was niet aan te slepen. Leerlingen uit de hoogste klassen kwamen vaak langs om muziek te laten horen of uit te wisselen. Mijn platenspeler annex annex voldeed nu niet meer. Het moest knallen in de Troelstrastraat, vanuit een echte stereo-installatie. Maar welke, wat en hoe? Daar was de Consumentengids goed voor. Ik las een artikel dat voor mij geschreven was, diverse complete muzieksets (versterker, platenspeler, boxen) met voor- en nadelen. En waar je die het voordeligst kon kopen, namelijk in Rotterdam. Ik koos een Sony versterker, boxen KEF Cadenza, een Thorens platenspeler. Maar wat te doen, we woonden in Harlingen. Ik pakte resoluut de telefoon, die ik als versgebakken leraar nu wel moest hebben, het nummer hadden ze zekerheidshalve simpel gehouden, nummer 3456, en ik belde naar Rotterdam. De hele handel zou opgestuurd worden, zodra ik het geld had overgemaakt. Grote opwinding toen Van Gend & Loos aan de deur kwam. Twee grote en twee enorme dozen. De buurt liep uit. Uit de grote dozen kwamen de versterker, een strakke, zilverkleurige Sony met opwindend veel knoppen en de platenspeler van Thorens (TD 150/II, 6,7 kg), eikenhouten basis, loodzware draaitafel en een doorzichtige, gelige hardplastic deksel. Uit de enorme dozen kwamen twee boxen, KEF Cadenza (60x36x30, 15 kg), ter grootte van een kind van zes jaar, maar dan vierkant, donkerbruin hout, met een afneembare zilvergrijze voorkant, waarachter enkele speakers van verschillende grootte. kefEn verwarrend veel snoeren. Opstellen en aansluiten. En luisteren maar. Prachtig, prachtig. De boxen zongen en bulderden al naar gelang welke luidsprekers aan het werk werden gezet. Dat was nog eens stereo. Maar wat was die rare brom in de rechterbox? Hoorde dat bij de muziek? Grapje van de Beatles? Ook een grapje van Beethoven? Nee dus. Shit! Er zat een brom in. De box werd teruggestuurd en er kwam een nieuwe. Kut!! Weer dezelfde brom. Pas de derde deed wat hij moest doen, namelijk niet brommen en wel mooie muziek afspelen. We genoten zeer van onze stereo-installatie. En de buren ook. Tot ver in Harlingen tijdens de vredesweek. Op zaterdag zouden we op de Voorstraat bij de markt gaan staan met stalletjes. Folders, boeken, ballonnen, overtuigingen, dan zou de vrede wel gauw uitbreken. Ter maximalisering van de overredende kracht had ik mijn KEF Cadenza boxen meegenomen en aangesloten. Ik draaide Threnody for the Victims of Hiroshima van de Pool Penderecki. hirosDat zou ze leren. Ik schroefde het volume op, krijsende violen schalden in donkere tinten over de Voorstraat. De uitbater van de viskraam kwam aangestormd. Of godverdomme die teringherrie zachter kon. Tot zover de vrede. In Leeuwarden kocht ik vers uitgekomen platen. Beatles, Stones, Soft Machine, King Crimson, Beach Boys, Dylan, Moody Blues, Pink Floyd. Aan de Wirdumerdijk was een platenwinkel, Bij De Put geheten, een winkel voor alternatieven, hippies en andere rare mensen. Ze verkochten daar ook undergroundstrips, dus ik was er niet weg te slaan. Het leek me ook wel handig om muziek zelf op te nemen van LP’s of de radio. Dus kwam er een bandrecorder, ook van Sony, met enorme spoelen waar wel acht uur muziek op kon. En tientallen banden. Vol muziek: jazz, pop, klassiek.

softIn 1974 haalde ik mijn diploma Nederlands MO-B en we verhuisden naar Hengelo. Alle muziek ging mee. Vrouw en kinderen na rijp beraad ook. De Sony bandrecorder ging stuk en er kwam een Akai. De kinderen begonnen praatjes te krijgen, dus leek het me wel een goed idee om dat op te nemen, als bewijsmateriaal voor later. Tussen 1974 en 1979 nam ik gesprekjes op met Maya, Otto, Rogier en René. Soms zong Anneke een liedje, dat was onveranderlijk altijd Poesje Mauw. Die bandrecorder had nadelen, je kon niet gauw een stukje draaien dat je op dat moment zou willen horen en hij was ook wel groot en onhandig. Er kwam een cassetterecorder en in het kielzog daarvan tientallen cassettes. Ik nam de top 100 op, maar niet het geijkte gelul ervoor en erna. Dat vereiste oplettendheid en concentratie. Dus had ik vele hits op de band zonder begin en/of eind en soms een flard gelul. In Amstelveen woonde mijn zwager Leo. Die was nogal op de hoogte van wat in en hip was. Hij liet mij een gele doos zien, van zo’n 14 x 9 x 4 cm en ongeveer een pond zwaar. Erop stond onder meer SONY SPORTS WALKMAN. En een alarm clock en FM en AM. Tijd- en weekaanduiding. Knoppen voor Tone en Vol, radio, stop, ff, rew en play. Je kon hem openklikken en er een cassettebandje in doen. Een walkman dus. Ik was flabbergasted. Die moest ik ook. Er was een snoer met oordopjes bij, je kon de walkman in je zak doen, als je grote zakken had, maar gelukkig zat er achterop ook een klem die je aan je broekriem kon doen. Het was een sports dus je kon er ook mee hardlopen en onder water zwemmen. Dat laatste kon alleen met muziek van de Beach Boys. Daarna kwamen er andere walkmen, lichter en handiger, maar die eerste maakte de meeste indruk, ik heb hem nog steeds.

walkman

De bandrecorder ging de deur uit, net zoals later de cassetterecorder en dus ook de dozen vol banden en bandjes. Alleen die band met de kindergesprekken bewaarde ik. Philips had namelijk de CD bedacht, een handig zilverkleurig schijfje waarop aan één kant wel een uur muziek zat. Het schijfje zat in een plastic doosje met ook een soort hoesboekje. Er was uiteraard ook een apparaat waar je die CD op af kon spelen. Op 16 september 1989 kocht ik mijn eerste CD. Violin Sonatas van Mozart,gespeeld door Takatko Nishizaki, Violin, Wolf Harden, Piano. Van Naxos, voor ƒ7,50. Geweldig, een echte Compact Disk, DDD, Digital Audio. Een stroom CD’s volgde, zeker toen je ook zelf via de computer kon opnemen. En altijd lag die band daar nog met gesprekjes met de kinderen die inmiddels het huis al dan niet vrijwillig hadden verlaten. In 2005 bedacht ik dat ik die opnamen ook maar eens moest digitaliseren. Maar hoe? Het moest kunnen, via speciale snoertjes en pluggen en stekkers. Van een bridgemaatje leende ik een bandrecorder. Ik tikte de bijpassende snoeren op de kop en ging aan de slag. Alle in- en uitgangen geprobeerd, zelfs ook van personen die in de weg liepen, maar niks. Vloeken en schelden hielp ook niet. Niks, het ging niet. Bandrecorder terug, nieuw plan. Ik nam contact op met de geluidsjagers in Hengelo. Die verwezen me naar een verzamellid in de Troelstrastraat. Dat klonk vertrouwd. Ik maakte een afspraak met een pensionado, hij wist alles van bandrecorders en had er meer dan 100 verschillende opgeborgen in de kruipruimte onder zijn huiskamer. Daarvan kreeg ik er één te leen met bijpassende snoeren en instructies. IMG_20150120_0001En ziedaar, het lukte. Wel veel bijgeluid op de opnamen. Zoeken, spoelen en zoeken. Ik kwam tot een zestal goed te verstane en te begrijpen opnames. En die brandde ik op een CD, voor de vier kinderen één en een paar reserve voor ons. Ik ontwierp een hoes met op de voorkant de titel Verleden Stemmen en Gesprekken uit het verleden met Maya, Otto, Rogier en René Stomp. Ik heb hem ook op mijn iPod gezet, dus luister ik soms ineens naar mijn eigen astmatisch gehijg of het gekraai van Rogier.

Maya kreeg een vriend, Alexander. Die hield veel van muziek en adequate apparatuur. Hij had een buizenversterker. Die stond altijd aan, je kon hem beter niet uit en dan weer aan zetten, waar ik te laat achter kwam. Dat spul van mij vond Alexander maar niks. Vooral de KEF Cadenza boxen, dat gaf niet het geluid dat je mocht verwachten, te donker en te veel bas. Ik vond dat juist wel mooi. Maar hij bleef erop terugkomen. Inmiddels was het geluid van de tv ook geëvolueerd van een miniem speakertje, via een fikse speaker of een soundbar naar een complete surroundomgeving. Beleef het alsof je in de bioscoop zit, popcorn naar wens. Dat leek mij ook wel. Dat moest ik ook. Als tussenoplossing sloot ik mijn KEF Cadenza boxen op de tv aan. Dat gaf soms mooie effecten, vooral als iemand links op de set op een deur klopte, dan kwam het uit mijn linker KEF Cadenzabox, en dan ging ik naar het raam om te kijken wie daar weer liep te kloten. Ook het geluid van vogeltjes kwam er fraai uit. Maar Alexander vond het niks. Het einde van mijn dienstverband met de Saxion Hogescholen kwam er aan. Na 40 jaar bij het onderwijs vond ik het in 2008 welletjes. Bijkomend voordeel was dat de minister van onderwijs je daarbij persoonlijk een maandsalaris kwam brengen. Netto. Daar ging ik mooi een tv met surroundomgeving voor kopen. Sony versterker de deur uit. KEF Cadenza boxen naar boven, en later via Marktplaats voor € 50 naar een oudere man, die er heel blij mee was. Thorens platenspeler eruit. En het bakbeest van een tv, die nog altijd op de grond stond eruit. Daarvoor in de plaats kwam na rijp beraad en bestudering van diverse bladen en raadpleging van Alexander een complete verzameling grote dozen. Met twee man van BCC die het kwamen aansluiten. Een versterker van Denon (met Audissey!), die nu geen versterker meer heette maar ‘surround receiver’. Een grote, platte tv (SHARP Aquos), aan de muur bevestigd met een Vogel ophangsysteem (ook voor al uw kwakzalfproducten). Twee grote KEF boxen uit de XQ-serie, en vijf kleine KEF satellietboxen. Eén kleine satelliet bij de tv voor het gesproken woord, twee kleine achter ons voor het surroundeffect en de twee andere waren overbodig. De grote boxen gaven samen met de subwoofer ondersteuning in de vorm van kloppen op de deur. Het resultaat was naar tevredenheid. Het eerste deel van Lord of the Rings met kwaaie Orks en ijle elvenmuziek werd nog mooier, het vuurwerk dat Gandalf in het begin afsteekt, spatte van het scherm en knalde de huiskamer door. Ik heb die overbodige twee boxjes later op de boekenkast gezet en ook aangesloten. Mijn muziek kan ik nu door zeven boxen beluisteren, dat is wel spectaculair, maar ook een hoop herrie. Als ik naar muziek luister, zet ik de versterker altijd op stereo. Toen Alexander kwam, luisterde hij, daarna keek hij achter de boxen waar hij zag dat de kabels met een dubbele lus waren aangesloten. Toen kon het zijn goedkeuring wegdragen.

Rond diezelfde tijd kwam mijn iPod in beeld. Ik had toen een discman die ik weinig gebruikte. Dus die iPod dat geloofde ik aanvankelijk wel. Ik liet de eerste generatie aan me voorbij gaan, de tweede en derde ook. Na de vierde begon het te kriebelen. Dus kocht ik, indachtig mijn leeftijd, een iPod classic met bijbehorende in-ear-headphones, je moet met je tijd meegaan, van Bose. En ik moet het toegeven, de iPod is de mooiste uitvinding van de laatste 50 jaar. Ik gebruik haar frequent, met liefde en tact. Ja, mijn iPod is vrouwelijk, dat wist je niet, hè?

iPod-2(wordt vervolgd)

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s